**گامبهگام درس اول: تفکر و سبک زندگی پایه هفتم**
**پاسخ فعالیتهای بخش اول تفکر**
**فعالیت ۱: فکر کردن مانند یک دانشمند**
در این بخش، از شما خواسته شده تا مانند یک محقق فکر کنید. به اطراف خود نگاه کنید و یک پدیده ساده را انتخاب کنید. سپس، سعی کنید برای آن پدیده سوالاتی طرح کنید. مثلاً:
– چرا برگ درختان در پاییز زرد میشوند؟
– چرا بعضی از حیوانات در شب فعال هستند؟
سپس، سعی کنید پاسخهای احتمالی برای سوالات خود پیدا کنید. یادتان باشد، مهم نیست پاسخها درست یا غلط باشند؛ هدف این است که ذهن شما به چالش کشیده شود.
**فعالیت ۲: نقش تفکر در زندگی روزمره**
در این بخش، باید به این فکر کنید که چگونه تفکر در کارهای روزمره به شما کمک میکند. مثلاً:
– وقتی تکالیف خود را برنامهریزی میکنید، در واقع از تفکر استفاده میکنید.
– وقتی با دوست خود بحث میکنید و سعی میکنید به یک راهحل برسید، تفکر شما فعال است.
سعی کنید مثالهای دیگری از زندگی خود پیدا کنید و بنویسید.
**فعالیت ۳: تمرین توجه و دقت**
گاهی اوقات، ما به چیزهای اطراف خود به دقت نگاه نمیکنیم. در این فعالیت، باید یک شیء ساده مانند یک خودکار یا یک گلدان را انتخاب کنید و به مدت پنج دقیقه به آن نگاه کنید. سپس، تمام جزئیاتی که مشاهده کردهاید را یادداشت کنید. این کار به شما کمک میکند تا توجه خود را تقویت کنید.
**فعالیت ۴: تفکر و احساسات**
در این بخش، باید به رابطه بین تفکر و احساسات خود فکر کنید. مثلاً:
– وقتی احساس ناراحتی میکنید، چه افکاری به ذهن شما میآید؟
– آیا میتوانید با تغییر افکار خود، احساس بهتری داشته باشید؟
سعی کنید با نوشتن مثالهایی از زندگی خود، این موضوع را بهتر درک کنید.
**فعالیت ۵: جمعبندی**
در پایان این بخش، از شما خواسته شده تا یک جمعبندی از آنچه یاد گرفتهاید بنویسید. میتوانید به این سوالات پاسخ دهید:
– تفکر چه تاثیری در زندگی شما دارد؟
– چگونه میتوانید از تفکر برای حل مشکلات خود استفاده کنید؟
این فعالیتها به شما کمک میکنند تا بهتر فکر کنید و از ذهن خود به شکل موثرتری استفاده کنید.

**عنوان درس: اندیشیدن و جستجوگری**
**موضوع: گام به گام**
**پایه هفتم**
—
در این درس میآموزیم که چگونه برای حل مسائل و یافتن پاسخ پرسشهایمان، گامبهگام و با برنامهریزی پیش برویم. زندگی پر از سؤالها و موقعیتهایی است که نیازمند تفکر و بررسی دقیق هستند. اگر بدون برنامه و شتابزده عمل کنیم، ممکن است به نتیجه درستی نرسیم.
یک روش خوب این است که ابتدا مسئله یا سؤال خود را به درستی بشناسیم. سپس اطلاعات لازم را جمعآوری کنیم و با دقت آنها را بررسی نماییم. بعد از آن، راهحلهای ممکن را در نظر بگیریم و هر کدام را با معیارهای منطقی ارزیابی کنیم. در پایان، بهترین راه را انتخاب کرده و نتیجه را میسنجیم.
این روش نه تنها در درس خواندن، بلکه در زندگی روزمره نیز به کار میآید. برای مثال، وقتی میخواهیم کاری را انجام دهیم یا تصمیم مهمی بگیریم، میتوانیم با همین گامهای منظم، احتمال موفقیت خود را افزایش دهیم.
به یاد داشته باشیم:
**«اندیشیدن، نخستین گام رسیدن به پاسخ است.»**
جواب فعالیت های بخش 1 تفکر هفتم
انتخاب فوری صفحه:
پاسخ تمرینهای بخش اول تفکر هفتم
بحث گروهی صفحه ۱۱ تفکر هفتم
پاسخ پرسشهای صفحه ۱۲ تفکر هفتم
تمرین تکمیلی کلاسی صفحه ۱۲ تفکر هفتم
تمرین خانگی صفحه ۱۴ تفکر هفتم
![]()
در این کتاب، شما با روشهای درست فکر کردن آشنا میشوید. هدف این است که یاد بگیرید چگونه مسائل مختلف را به خوبی بررسی کنید و برای آنها راهحلهای مناسب پیدا کنید.
در هر درس، موضوعات تازهای مطرح میشود که به شما کمک میکند ذهن خود را تقویت کنید. شما میآموزید که چطور مانند یک محقق دقیق باشید، اطلاعات را جمعآوری کنید و سپس آنها را تجزیه و تحلیل نمایید.
یکی از بخشهای مهم این کتاب، آموزش تصمیمگیری است. شما یاد میگیرید که قبل از انتخاب هر راهی، خوب فکر کنید و نتایج کار خود را پیشبینی نمایید.
همچنین، دربارهٔ اهمیت پرسشگری و کنجکاوی صحبت میشود. زیرا این ویژگیها باعث میشوند شما همیشه در حال یادگیری و کشف چیزهای جدید باشید.
در پایان، این کتاب به شما میآموزد که چگونه در زندگی روزمره از مهارتهای فکری خود استفاده کنید تا بتوانید بهتر عمل کنید و انتخابهای عاقلانهتری داشته باشید.
![]()
بخش 1 :: اندیشیدن و جستجو
این بخش دربارهٔ فکر کردن و تحقیق کردن است. همهٔ ما در زندگی با پرسشها و مسئلههای گوناگونی روبرو میشویم. بهترین راه برای یافتن پاسخ این پرسشها و حل این مسئلهها، این است که اول خوب دربارهشان فکر کنیم و سپس در موردشان تحقیق و جستجو کنیم.
تفکر یعنی استفاده از قدرت ذهن برای درک بهتر مسائل. وقتی میاندیشیم، مانند این است که چراغی در ذهن خود روشن میکنیم تا راه را بهتر ببینیم. پژوهش نیز به ما کمک میکند تا دانش خود را بیشتر کنیم و با استفاده از منابع معتبر، به اطلاعات درست و کاملی دست پیدا کنیم.
این دو – یعنی فکر کردن و تحقیق کردن – مانند دو بال برای پرواز به سوی دانش و شناخت هستند. آنها به ما یاد میدهند که چگونه مسائل را عمیقتر ببینیم و تصمیمهای بهتری در زندگی بگیریم.
گفت و گو کنید صفحه 11 تفکر هفتم
– کلاغ چه ایدهای به فکرش رسید؟
پاسخ: سنگریزههای کوچک را از اطراف جمع کرد و داخل کوزه ریخت. با این کار، کمکم سطح آب بالا آمد تا جایی که توانست آب بنوشد.
– این فکر چطور به ذهن کلاغ رسید؟
پاسخ: با فکر کردن و استفاده از خرد خودش.
این داستان میتواند نمادی از شرایطی باشد که هر انسانی ممکن است با آن روبهرو شود. در این ماجرا، کلاغ برای رفع مشکلش از کدام ابزار استفاده کرد: عقل، دانش یا تجربه؟
پاسخ: عقل
جواب سوالات صفحه 12 تفکر هفتم
به نظر شما کدام یک از این سه مورد در زندگی انسان مهمتر است: عقل، دانش یا تجربه؟
پاسخ: هر سه مهم هستند، اما عقل از همه مهمتر است.
آیا هر کس که عاقل است، حتماً با تجربه هم هست؟
پاسخ: نه لزوماً.
آیا همهٔ آدمهای با تجربه، عاقل هستند؟
پاسخ: خیر.
آیا اگر کسی دانشمند باشد، یعنی عاقل هم هست؟
پاسخ: نه necessarily.
آیا کسانی که دانش بیشتری دارند، لزوماً عاقلترند؟
پاسخ: خیر.
چطور میتوان میزان عقل، دانش و تجربهٔ افراد را سنجید؟ آیا روش اندازهگیری هر سه یکی است؟
– عقل: یعنی بتوانیم درست را از نادرست تشخیص دهیم و خوب تصمیم بگیریم.
– دانش: یعنی چقدر اطلاعات داریم و چقدر از آن اطلاعات در زندگی استفاده میکنیم.
– تجربه: یعنی چطور از اتفاقاتی که برایمان افتاده یا از دیگران یاد گرفتهایم، استفاده میکنیم.
فعالیت تکمیلی در کلاس صفحه 12 تفکر هفتم
به نظر شما فکر کردن دقیقاً چه معنایی دارد؟ چطور میشود که درباره یک موضوع خاص شروع به فکر میکنیم؟
پاسخ: فکر کردن یعنی در ذهن خود به چیزی بیندیشیم و روی آن تمرکز کنیم. این فرآیند معمولاً وقتی آغاز میشود که یک سؤال یا مسئله در ذهن ما شکل بگیرد.
آیا هر کسی که فکر میکند، لزوماً رفتار عاقلانهای هم دارد؟ پاسخ خود را با یک مثال بیان کنید.
پاسخ: خیر، ممکن است کسی به یک موضوع فکر کند، ولی در عمل برخلاف خرد رفتار نماید. به عنوان نمونه، فردی که سیگار میکشد، با این که ممکن است از ضررهای سیگار آگاه باشد و حتی به آن فکر کرده باشد، اما باز هم به کشیدن سیگار ادامه میدهد که این کار عاقلانه نیست.
جملههای زیر را کامل کنید:
فکر کردن با عاقل بودن شباهت دارد؛ چون: هر دو در ذهن انجام میشوند و ابزار اصلی هر دو، خرد و اندیشه است.
فکر کردن و عاقل بودن یکی نیستند؛ چون: هر کدام مرحلهای از فرآیند خردمندی را نشان میدهند. عاقل بودن به معنای داشتن هدف در فکر کردن است؛ یعنی فرد برای رسیدن به نتیجهای مشخص فکر میکند.
برداشت خود از معنای واژههای عقل، دانش و تجربه را بر اساس گفتوگوهای کلاسی بنویسید.
🟢 عقل: نیروی درونی مغز است که به انسان کمک میکند تا بیندیشد، خوب را از بد تشخیص دهد و رفتارهایش را مدیریت کند.
🟢 دانش: مجموعهای از اطلاعات و آگاهیها درباره یک موضوع است که از راه یادگیری، مطالعه یا تجربه به دست میآید.
🟢 تجربه: مهارت یا آگاهی است که فرد در طول زندگی و بر اثر انجام کارهای مختلف کسب میکند.
هر یک از شما سعی کنید یک مدل تصویری برای نشان دادن رابطه بین عقل، دانش و تجربه رسم کنید.
فعالیت در خانه صفحه 14 تفکر هفتم
**چگونه به تنهایی در مورد یک موضوع فکر کنیم؟**
وقتی میخواهید در تنهایی به یک موضوع فکر کنید، اول باید تمام توجهتان را به آن معطوف کنید و موضوع را به خوبی درک کنید. میتوانید از یک کاغذ و قلم برای مرتب کردن افکارتان استفاده کنید. مراقب باشید که مسائل دیگر حواستان را پرت نکنند. همچنین یادگیری روشهای حل مسئله میتواند به شما کمک زیادی بکند.
**چگونه در جمع (مثل کلاس درس یا بین دوستان) فکر و گفتوگو کنیم؟**
در زمان گفتوگو و فکر جمعی، باید به نظرات دیگران احترام بگذارید و هیچکس را مسخره نکنید. هر کس باید به نوبت نظر خود را بیان کند. اجازه دهید دیگران هم از ایدههای شما برای کامل کردن افکارشان استفاده کنند. روی موضوع اصلی گفتوگو تمرکز کنید و از بیان نظرات و ایدههای خودتان خودداری نکنید.
**چگونه در موقعیتهای مختلف زندگی عاقلانه رفتار کنیم؟**
وقتی فکر کردن با بررسی دقیق شرایط و استفاده از تجربههای گذشته همراه باشد، انسان میتواند عاقلانه عمل کند. در این فرآیند، خرد و تفکر عمیق (تعقل) به کمک ما میآید و باعث میشود در موقعیتهای گوناگون زندگی، تصمیمهای عاقلانهای بگیریم.